حنوکا
جشن نور
وروشنائی بر
همه مبارک
باد
در سال 3408 عبری یعنی دوهزارو سیصد و پنجاه و نه سال پیش داریوش دوم دستور تکمیل ساخت بیت المقدس دوم یهودیان را که توسط کوروش کبیر صادر شده بود ولی به اتمام نریسده بود را میدهد.
در سال 3448 عبری خاندان پطولمیک مصر که زیر سلطۀ یونانیان بود
کنترل اسرائیل را به دست میگیرند.
در سال 3562 عبری آنتیخوس سوم از خاندان سلوسید سوریه کنترل اسرائیل را از مصر
به خودش انتقال میدهد
در سال 3586 عبری یعنی دوهزارو صدو هشتادو یک سال
پیش آنتیخوس چهارم به پادشاهی میرسد
و هر گونه آموزش توراه و مراسم مذهبی را برای یهودیان ممنوع و
برای آنانی که از این قانون سرپیچی کنند مجازات سخت بر قرار میکند.
بزرگان یهود با درک این موضوع که آموزش فرزندان یهودی در مدارس خطرناک بوده از این جهت بچه ها را در گرو های کوچک در معابر و کوچه پس کوچه های اورشلیم تعلیم میدادند و در صورت برخورد با مامورین آنتیخوس بچه ها از جیب خود فرفرهائی که برایشان از قبل آماده شده بود را بیرون آورده و خود را مشغول فرفره بازی نشان میدادند تا از این طریق به ما مورین گشتی نشان دهند که اجتماع آنان برای مسابقۀ فرفره بازی است .
رسم فرفره بازی در ایام حنوکا یاد آور این عمل بزرگان یهود است که در آن ایام سخت و پر خطر از هر طریقی به آموزش فرزندانشان ادامه میدادند و نشانی است برای نسلهای بعد که از اهمیت آموزش آگاه باشند و بدانند که آموزش بچه ها امرحیاتی و عامل بقای یک جامعۀ سالم است.
در سال 3594 عبری آنتیخوس چهارم ضدیت خود را با یهودیان شدت میدهد و با آوردن بت و قربانی کردن خوک در بیت المقدس در صدد بی حرمتی به محضر مقدس ترین مکان برای یهودیان میشود.
با این عمل ضد یهودی متتیا هشمونائی که کهن گادل ( کاهن اعظم ) و رهبر یهودیان بود در مقابل این حرکت آنتیخوس قیام بزرگی را شروع میکند و با گروه جنگ جویانی که مکابی نام گرفتند به مقابله با آنتیخوس پرداختند و موفق شدند در سال 3597 عبری یعنی دو هزارو صدو هفتاد سال پیش دوباره بیت المقدس را تسخیر کنند.
گروه مکابی و کهن گادل پس از تصرف بیت المقدس برای دوباره به اجرا در آوردن مراسم مذهبی و روشن کردن منورا (شمعدان طلائی) احتیاج به روغن زیتون پاک و کاشر داشتند، از آنجا که یونانیان در مدت زمانی که بر بیت المقدس کنترل داشتند این مکان را از حالت طهارت روحانی برای یهودیان خارج کرده بودند لذا یافتن روغن کاشر که بتوان از آن منورا را روشن کرد امکان پذیر نبود.
پس از جستجو، هشمونائیها توانستند مقدار بسیار کم روغن پاک و
کاشر را که از کهن گادل قبل مهر شده وپنهان گردیده بود و برای یک روز قابل
استفاده بود را پیدا کند و منورا را برای انجام مراسم مذهبی روشن کنند.
اما این مقدار روغن به مدت هشت روز معجزه آسا روشن بود و یهودیان توانستند
مراسم نیایش خود را انجام دهند.
یهودیان در سراسر دنیا در طی دو هزارو صدو هفتاد سال پس از پیروزی مکابیها بر یونانیان و معجزه منور شدن منورا در بیت المقدس، هرسال در شب بیست وچهارم کیسلو به مدت هشت روز به یاد این پیروزی جشن میگیرند و هر خانوادۀ یهودی هر شب شمعدانهای 9 شاخۀ حنوکا را روشن میکنند و در کنیساها در این ایام دعای مخصوص قرائت میشود.
در کشور اسرائیل و کشور آمریکا و اروپا که یهودیان از آزادی
کامل برخوردار هستند به مدت هشت روز در ایام حنوکا جشن و پایکوبی بر قرار
است
در مراسم جشن حنوکا بچه
ها هدایای مختلف میگیرند وبه یاد فرفره بازی کردن کودکان
یهودی در هنگام ممنوعیت تدریس آموزش یهودی در زمان تسلط یونانیان بر اسرائیل
فرفره بازی میکنند. خانواده های یهودی با پختن غذاهائی مانند کوکو ویا پیراشکی
که در روغن سرخ میشود یاد آور معجزه روغن پاک و کاشری میشوند که به مدت هشت روز
شعله ور بود.
پیغام حنوکا فقط مختص یهودیان نیست بلکه مردم از هر قشر و باوری که باشند با مطالعۀ رویداد حنوکا در میابند که دشمنان بشریت برای تسلط هر چه بیشتر و سوء استفاده از آنان با هر ترفندی از آموزش و روشن شدن اذهان عمومی جلوگیری میکنند چرا که جامعۀ آگاه هرگز زیر بار استثمار و استعمار نمیرود و این دلیل بزرگی است که عالمان یهود همواره مردم را به یاد گیری ترغیب کرده و در دورانی که دشمنان، یهودیان را از آموزش باز میداشتند رهبران جامعه با وجود خطرات زیاد از هر وسیله ای برای آموزش جامعه بخصوص کودکان استفاده میکردند، که همین خود یکی از دلایل یهود ستیزی انسان ستیزان است که تحمل جامعۀ آگاه وروشن را ندارند.
با آرزوی آیندۀ روشن برای همه
دسا مبر 2006 משה فرزاد
Jewish solders lighting Chanukia in Sadam palace in Bagdad
